تخریب و توهین در فضای مجازی، ارمغان نداشتن سواد رسانه ای است که سبب می شود مشکلات عدیده و آسیب های اجتماعی ایجاد شود.

به گزارش سفیرافلاک، فضای مجازی قلمرو وسیعی است که خواه ناخواه همه ما امروزه از کاربران این فضا هستیم، گسترش شبکه های اجتماعی و حضور میلیونها کاربر در این فضا سبب شده تا در کنار ایجاد فرصت برای استفاده از فضای مجازی، آسیب هایی نیز در کمین باشد.

با شیوع کرونا، کاربران زیادی با سن و سال مختلف نیز وارد این فضا شدند، با تعطیلی مدارس و کوچ آموزشها از فضای حقیقی به مجازی، تعداد زیادی به جمع کاربران شبکه های اجتماعی اضافه شدند، فضایی که اگر آگاهی کافی و سواد رسانه ای نباشد می تواند مخاطب را در دریایی از آسیب ها و چالش ها غوطه ور کند.

استفاده درست از فضای مجازی می تواند به تسریع و سهولت تبادل اطلاعات، انجام بسیاری از کارها به صورت غیر حضوری، دسترسی سریع به اخبار را فراهم کند اما استفاده غیر اصولی و نامناسب از فضای مجازی باتلاقی از مشکلات را ایجاد می کند که هر لحظه ممکن است افکار و اذهان عمومی را درگیر کند.

تشویش اذهان عمومی در فضای مجازی

متاسفانه برخی از این فضا برای تشویش و تشنج افکار عمومی و یا جریحه دار کردن احساسات مردم استفاده می کنند، این امر می تواند به افزایش ناهنجاری ها و آسیب های اجتماعی بینجامد، گاهی خشونت، توهین و تخریب در این فضا آنقدر به اوج می رسد که گاهی بر افکار و عقیده مخاطب می تواند اثر منفی داشته باشد.

این در حالیست که برخی معتقد هستند با فیلتر و محدودیت ها می توان از آسیب های فضای مجازی در امان ماند در حالی که امروزه حذف فضای مجازی از زندگی افراد امکان پذیر نیست، اگرچه برخی در دام اعتیاد مجازی گرفتار شده اند اما افراد زیادی هم با دارا بودن سواد رسانه ای از این فضا به جهت مثبت و مفید استفاده می کنند.

گاهی دیده می شود عده ای با هویت های مجازی و یا حقیقی از این فضا برای ترور و تخریب شخصیت ها استفاده می کند، راست و دروغ را به هم می بافند تا در نهایت به اهداف پلید خود برسند، دسته دیگری هم بدون هیچ آگاهی مانند بیدی هستند که با هر بادی در فضای مجازی به آن سمت حرکت کرده و تغییر جهت می دهند.

هفته گذشته فیلمی از کتک زدن یک پیرمرد در خانه سالمندان بروجرد به سرعت در بین کانالها به اشتراک گذاشته شد، در این فیلم یکی از کارمندان خانه سالمندان با چوب، دست به چنین عملی زده بود و در اندک زمانی این فیلم در بسیاری از شبکه های اجتماعی منتشر شد.

بلافاصله دادستان بروجرد اعلام کرد که این فیلم مربوط به سال قبل بوده و سریعا فرد هتاک و توهین کننده مجازات شده و به سزای عملش رسیده، اما سوال اینجاست چرا عده ای بعد از یک سال به فکر انتشار چنین فیلمی بودند؟ چرا عده ای تلاش دارند تا زخم های قدیمی را دوباره با چنین اقدامی باز کنند؟

اثرگذاری منفی اخبار جعلی بر روان مردم

حامد پرچی جامعه شناس در گفتگو با خبرنگار سفیرافلاک، اظهار داشت: امروزه شبکه های مجازی به عنوان رسانه اصلی و اولویتی است که در دست مردم زمانه قرار دارد و بسیاری از اخبار و اطلاعات از طریق همین شبکه ها دریافت می شود.

وی افزود: در گذشته به دلیل اینکه اخبار به صورت زبانی بین افراد رد و بدل می شد، سرعت انتشار اخبار پایین بود و به دنبال آن واکنش و عکس العمل هایی که در جامعه داشت هم کم بود اما در زمان حال شبکه های اجتماعی به سرعت یک موضوع و یا خبری را پخش می کنند و انتشار آن در کمترین زمان صورت می گیرد.

جامعه شناس با اشاره به آسیب هایی که اخبار کذب در این فضا دارند، تصریح کرد: اخباری که از طریق شبکه های اجتماعی دست به دست می شود شامل کلیپ ها و نقل قول هایی است که در کمترین از آنی انتشار می یابند، اما تا صحت آنها مشخص شود تمام تاثیرات خود را اعم از اثر مثبت و چه منفی گذاشته که به مراتب تاثیرات منفی آن بیشتر است.

پرچی عنوان کرد: وقتی خبر کذبی منتشر شود تا صحت و حقیقت آن تایید شود، ذهنیتی که می خواسته را در جامعه ایجاد می کند و به دلیل اینکه ابزارهای این انتشار متنوع و راه هایی که برای چرخش این اخبار وجود دارد، زیاد است نمی توان اثرات آن را کنترل کرد.

وی با بیان اینکه انتشار اخبار جعلی و کذب، حس امنیت را خدشه دار می کند، گفت: در یک محیط اجتماعی یک حس امنیت و یک امنیت وجود دارد، ایجاد امنیت توسط نیروی انتظامی و سایر ارگانها تامین می شود ولی حس امنیت از امنیت بالاتر است که از نظر روانی وقتی حس امنیت خدشه دار شود می تواند اثرات منفی را به دنبال داشته باشد.

افزایش فالوور با نشر اخبار کذب

جامعه شناس اظهار داشت: وقتی درون یک جامعه توهین، فسادها و سرقت ها از طریق شبکه های اجتماعی دست به دست بچرخد، این موضوع درون افراد جامعه این ذهنیت را ایجاد می کند که این مشکلات قابل جبران نیست، وقتی خبر از دزدی و یا سرقت شنیده می شود ذهنیت مخاطب را تحت تاثیر قرار می دهد و ترسی افراد را فرا می گیرد.

پرچی عنوان کرد: زمانی که حواشی و توهین و انعکاس اخبار منفی در فضای مجازی بیشتر از اخبار مثبت باشد می تواند حتی در سرمایه گذاری و سایر موارد اثرگذار باشد در حالی که در همه جوامع مشکلات وجود دارد و نباید اجازه داد حس مثبت و عواملی که سبب پیشران می شود، توسط چنین اخباری که بسیاری از آنها کذب و غیر واقعی است از بین برود.

وی بیان کرد: گاهی افراد با یک هویت مجازی سعی دارند تا حس منفی را در بین افراد جامعه القا کنند و به دنبال آن حس امنیت تضعیف شود اما لازم است که بحث فضای مجازی به قدری به لحاظ قانون و مجازات قوی باید که هر کسی به خود اجازه ندهد از اخبار جعلی و کذب برای خودنمایی و یا افزایش فالوور استفاده کند.

ضرورت رعایت اخلاق در فضای مجازی

محمد علی گودرزی معاون سیاسی فرمانداری بروجرد به خبرنگار سفیرافلاک گفت: تعداد کابران فضای مجازی در شبکه های اجتماعی بسیار زیاد است و آنچه سبب مشکلات در این فضا شده عدم رعایت اخلاق است که سبب شده هر کسی هرآنچه را که می خواهد به هر شکل و شمایلی در این فضا منتشر نماید.

وی افزود: متاسفانه عده ای در این فضا با آبروی افراد بازی می کنند که انتشار اخبار غیر واقعی می تواند در فضای اجتماعی سبب شود تا این افراد دچار مشکل شوند، برخی تصور می کنند در فضای مجازی به دلیل اینکه دیده نمی شوند هر آنچه که می خواهند توهین کنند در صورتی که با این افراد برخوردهایی هم می شود اما لازم است رعایت اخلاق مد نظر همه کاربران قرار گیرد.

معاون سیاسی فرمانداری بروجرد تصریح کرد: هفته گذشته در شبکه های اجتماعی بروجرد کلیپی از خانه سالمندان بروجرد منتشر شد، باید گفت که انتشار این فیلم اول سبب بازی با آبروی خانواده این پیرمرد شده در حالی که در فضای حقیقی تخلفی رخ داده و مجازات هم بدون هیچ تعللی انجام شده ولی انتشار آن اثرات منفی را به دنبال دارد.

گودرزی بیان کرد: حجم مطالب در فضای مجازی بسیار زیاد است، مطالبی که راست یا دروغ بودن آنها مشخص نیست و لازم است تلاش کرد تا اخلاق و سواد رسانه ای در راستای استفاده از فضای مجازی افزایش یابد تا افراد نتوانند بدون هیچ ملاحظه ای اخبار کذب را انتشار دهند.

وی گفت: افرادی که سعی دارند به صورت پنهانی و در فضای مجازی توهین و تخریب و یا انتشار اخبار کذب را انجام دهند قطعا طبق قانون مجازات می شوند.

مجازات سنگین در انتظار منتشر کنندگان اخبار جعلی

مهدی محمدی دادستان بروجرد در گفتگو با خبرنگار سفیرافلاک، اظهار داشت: گستردگی تبادل اطلاعات، ذات فضای مجازی است و اطلاعات و اخبار در این فضا اعم از این صحت و یا عدم صحت آنها تایید شده باشد در کمترین زمان نه تنها در سطح جامعه بلکه در بسیاری از کشورهای دیگر بخش می شود.

وی افزود: به دلیل سرعت انتشار اخبار، مسئولیت افرادی که پیام و محتواها را در این فضا منتشر می کنند بسیار بالاست به طوری که اگر مطلب کذبی تولید و یا به اشتراک گذاشته شود مجازات سنگینی را به دنبال دارد.

دادستان بروجرد تصریح کرد: قانونگذار در جرائم رایانه ای، مجازاتی پیش بینی کرده که نشان دهنده حساسیت بالا در فضای مجازی است.

محمدی خاطرنشان کرد: گستردگی و قدرت فضای مجازی متاسفانه در برخی از موارد سبب سواستفاده جریان های سیاسی شده که گاهی از این فضا با استفاده نادرست اقدام به تهمت زنی می کنند و علیرغم برخوردهایی که در این راستا صورت گرفته اما همچنان برخی از این فضا به درستی استفاده نمی کنند.

وی با بیان اینکه برخی برای افزایش فالوور در شبکه های اجتماعی اقدام به انتشار اخبار و تصاویر جعلی می کنند، گفت: در برخی از موارد هم این افراد برای القای حس ناامنی مطالب جعلی را منتشر می کنند.

انتشار اخبار کذب برای خودنمایی

دادستان بروجرد تصریح کرد: از نظر جرم شناسی عوامل زیادی در وقوع جرم اثر دارد و گاهی افراد از بیان پیام ها و یا مطالب مجرمانه نگرانی و ترسی ندارند و خود را در جریان چنین جرم هایی قرار می دهند البته در برخی از موارد هم عده ای برای خودنمایی چنین تصاویر و اخبار کذبی را انتشار می دهند.

محمدی بیان کرد: برخی از افراد تلاش دارند تا از فضای مجازی برای انتقام گیری استفاده کنند و به اشتراک گذاشتن پیام سبب می شود تا جرمی را مرتکب شوند، همچنین عده ای نیز از این فضا برای آلوده شدن روان مردم استفاده می کنند.

وی اظهار داشت: افرادی که در فضای مجازی اخبار و اطلاعات جعلی و یا هر پیام و محتوایی را با هدف تشویش اذهان عمومی منتشر می کنند، هم تولید کننده و هم انتشار کننده به عنوان مجرم دستگیر می شود و برخورد لازم با این افراد صورت می گیرد.

دادستان بروجرد تصریح کرد: برخی از کاربران سعی می کنند تا با هویت های مجازی و به صورت ناشناخته اخبار و تصاویری که ممکن است کذب باشد را انتشار دهند که ضروری است مخاطبان و همه کاربران فضای مجازی آگاهی کافی را داشته باشند.

به هر حال لازم است دستگاه های فرهنگی برای افزایش سواد رسانه ای بیشتر تلاش کنند تا کاربران در این فضا با رعایت اخلاق و آگاهی از فرصت های فضای مجازی استفاده نمایند.

انتهای پیام/