به گزارش خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «سفیرافلاک»، خشکسالی و کم‌آبی امسال نیز در لرستان که روزی سومین حوضه آبریز پُر باران ایران به شمار می‌‎رفت، نِمود بیشتری دارد؛ به‌طوری‌که در پی کاهش بارش‌ها، از همان ابتدای فصل بهار، تنش آبی محسوس بود و برخی از مزارع استان در عطش بی‌آبی به بار ننشست.

در استان لرستان که اقتصاد آن متکی به کشاورزی است، امسال هم کشاورزان در تنگنای آب و نان قرار گرفتند و بارش‌های اندک جوابگوی کِشت‌شان نبود و بیم آن دارند که دسترنج‌شان در گیرودار خشکسالی بِخشکد.

امسال کاهش ۱۷۵ میلی‌متری بارش، سبب تشدید تنش آبی شده تا آنجا که تنها ۱۴ درصد از مساحت لرستان در وضعیت نرمال قرار دارد و ۸۵ درصد مابقی مساحت استان درگیر خشکسالی و کم‌آبی است. 

با توجه به کاهش بارش و افت سطح آب‌های زیرزمینی، امسال میزان تولید محصولات زراعی تمام شهرستان‌های استان و به‌ویژه شهرستان‌های جنوبی لرستان کاهش زیادی خواهند داشت تا آنجا که پیش‌بینی‌ شده امسال میزان تولید گندم ۲۸۰ هزار تُن کاهش داشته باشد.

کاهش ۱۷۸ میلی‌متری بارش در لرستان

زینب اکبری معاون هواشناسی لرستان در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «سفیرافلاک» در رابطه با وضعیت بارش‌های لرستان در سال زراعی جاری اظهار داشت: به‌طور کلی از ابتدای سال زراعی (اول مهرماه ۱۴۰۳ تا ۲۶ اردیبهشت ۱۴۰۴) متوسط پهنه‌ای بارش در سطح استان ۳۴۵ میلی‌متر بوده که در مقایسه با آمار سال گذشته ۱۷۸ میلی‌متر کاهش بارش و نسبت به آمار بلندمدت ۲۳۶ میلی‌متر کاهش بارندگی داشتیم.

وی افزود: آمار نشان می‌دهد که بارش‌ها نسبت به سال گذشته و دوره آماری بلندمدت، برای همه شهرستان‌های استان کاهش داشته که این کاهش بارش در برخی از نقاط حتی بین ۲۵۰ تا ۳۰۰ میلی‌متر هم بوده است.

معاون هواشناسی لرستان عنوان کرد: به‌طور کلی پهنه بارش در ازنا ۲۹۰ میلی‌متر، الیگودرز ۵۱۰ میلی‌متر، بروجرد ۳۸۰ میلی‌متر، پلدختر ۲۶۰ میلی‌متر، چگنی ۲۳۲ میلی‌متر، خرم‌آباد ۳۶۰ میلی‌متر، دلفان ۳۰۵ میلی‌متر، دورود ۳۸۴ میلی‌متر، رومشکان ۲۲۳ میلی‌متر، سلسله ۳۱۲ میلی‌متر، معمولان ۲۸۴ میلی‌متر و کوهدشت ۲۶۲ میلی‌متر بوده است.

وی بیان کرد: شاخص استاندارد خشکسالی نشان می‌دهد طی دوره یک‌ساله گذشته تا پایان فروردین‌ماه ۱۴۰۴ تنها ۱۴ درصد از مساحت استان لرستان در وضعیت نرمال و ۸۵ درصد وضعیت خشکسالی قرار داشته است.

۸۵ درصد مساحت لرستان در محاصره خشکسالی

اکبری گفت: از ۸۵ درصد خشکسالی لرستان، ۳۱ درصد از مساحت استان در وضعیت خشکسالی خفیف، ۳۹ درصد در وضعیت خشکسالی متوسط، ۱۱ درصد در وضعیت خشکسالی شدید و ۴درصد نیز در وضعیت خشکسالی بسیار شدید قرار دارد و متاسفانه کمتر از نیم درصد وضعیت استان در دوره تَر سالی قرار گرفته است.

وی تصریح کرد: بر اساس آمار، میزان ۹۹ درصد از مساحت ازنا، ۳۹ درصد از مساحت الیگودرز، ۹۵ درصد از مساحت بروجرد، ۱۰۰ درصد از مساحت پلدختر، ۱۰۰ درصد از مساحت چگنی، ۹۸ درصد از مساحت خرم‌آباد، ۹۶ درصد از مساحت دلفان، ۶۷ درصد از مساحت دورود، ۱۰۰ درصد از مساحت رومشکان، ۹۰ درصد از مساحت سلسله، ۹۷ درصد از مساحت کوهدشت و ۹۹ درصد از مساحت شهرستان معمولان تحت‌تاثیر درجات مختلف خشکسالی قرار گرفته است.

طهماسبی مدیر زراعت سازمان جهاد کشاورزی لرستان در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «سفیرافلاک» با اشاره به کاهش بارش و در پی آن کاهش محصولات زراعی در لرستان اظهار داشت: امسال سطح زیرکشت گندم آبی در استان ۴۴ هزار هکتار، گندم دیم ۲۱۰ هزار هکتار، جو آبی ۷ هزار و ۸۰۰ هکتار، جو دیم ۹۱ هزار هکتار، کلزای آبی ۴ هزار و ۱۰۰ هکتار و کلزای دیم ۷۰۰ هزار هکتار بوده است.

پیش‌بینی کاهش ۲۸۰ هزار تُنی گندم در لرستان

وی افزود: پیش‌بینی می‌شود امسال زیر ۳۰۰ هزار تُن گندم از سطح مزارع استان برداشت شود و این در حالی‌ست که سال گذشته ۵۸۰ هزار تُن گندم تولید و ۵۴۰ هزار تُن تحویل سیلو داده شد.

مدیر زراعت سازمان جهاد کشاورزی لرستان عنوان کرد: همچنین پیش‌بینی می‌شود امسال ۶ هزار تُن کلزای آبی در سطح مزارع استان تولید شود.

وی در رابطه با میزان بارش در سال زراعی جاری نیز گفت: میزان بارش‌های لرستان امسال ۳۴۴ میلی‌متر بود، در حالی که سال گذشته ۵۲۲ میلی‌متر بارش داشتیم؛ بارش‌های استان نسبت به بلندمدت ۴۰ درصد و نسبت به سال گذشته ۳۴ درصد کاهش داشت.

خسارت خشکسالی به مزارع دیم 

طهماسبی گفت: با توجه به اینکه اکثر کشت‌های لرستان به صورت دیم است، امسال با توجه به کاهش بارش‌ها و خشکسالی، بسیاری از مزارع شهرستان‌های استان و به‌ویژه شهرستان‌های کوهدشت، نورآباد، خرم‌آباد و الیگودرز که بیشترین سطح کشت دیم را داشتند، دچار خسارت شدند.

داریوش حسن‌نژاد مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای لرستان در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «سفیرافلاک» اظهار داشت: با توجه به کاهش بارندگی‌های استان، میزان آبدهی رودخانه‌ها به‌طور متوسط ۵۳ درصد است.

وی افزود: رودخانه‌های بادآور و کشکان در ایستگاه پلدختر در فروردین‌ماه سال جاری نسبت به فروردین‌ماه طول دوره آماری در ایستگاه‌های هیدرومتری مختلف با کاهش آبدهی ۸۰ درصدی مواجه شدند؛ مابقی رودخانه‌ها نیز وضعیت مناسبی ندارند که این نشان‌دهنده بحران یا تنش در رودخانه‌های سطح استان در ماه‌های آینده خواهد بود.

 مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای لرستان در رابطه با وضعیت آب‌های زیرزمینی استان نیز عنوان کرد: به‌طور متوسط در فروردین‌ماه امسال نسبت به فروردین‌ماه سال گذشته حدود ۴۰ سانتی‌متر افت سطح سفره‌های آب زیرزمینی را داریم که این افت معادل ۲۳ سانتی‌متر است.

افت سطح آب‌های زیر زمینی لرستان

وی بیشترین کاهش سطح آب‌های زیرزمینی را مربوط به حوزه کرخه (دشت چغلوندی) دانست و بیان کرد: سطح آب زیرزمینی در دشت چغلوندی یک متر و ۲۰ سانتی‌متر افت کرده است.

حسن‌نژاد گفت: در حوزه کارون بزرگ نیز بیشترین افت مربوط به آبخوان ازنا و الیگودرز با ۵۰ سانتی‌متر معادل ۱۰ میلیون متر مکعب است که با این وضعیت نسبت به دوره بلندمدت ۵۰۳ میلیون مترمکعب کسری آبخوان داریم که در کل استان معادل ۵/۵ متر است. 

بیشترین افت سطح آب‌های زیرزمینی در کوهدشت

وی بیشترین مقدار کاهش آب‌های زیر زمینی را دشت کوهدشت با ۲۰ متر و ۴۶ سانتی‌متر افت دانست و تصریح کرد: دشت ازنا و الیگودرز نیز در طول دوره بلند مدت ۱۰ متر افت داشته‌اند.

مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای لرستان گفت: چشمه‌های استان نیز ۲۳ درصد نسبت به سال گذشته و ۳۹ درصد نسبت به دوره بلندمدت کاهش آبدهی داشته‌اند که در حوزه کرخه این مقدار ۲۶ درصد نسبت به سال گذشته و ۴۲ درصد نسبت به بلندمدت کاهش داشته است.

وی اظهارداشت: در حوزه کارون نیز ۱۳ درصد نسبت به سال گذشته و ۳۰ درصد نسبت به دوره بلندمدت شاهد کاهش آبدهی چشمه‌ها هستیم. 

حسن‌نژاد در رابطه با  وضعیت منابع آب سدهای استان نیز افزود: حجم مخازن آب ۶ سد در حال بهره‌برداری استان در مجموع ۷۳ میلیون مترمکعب است که این مقدار ۲۲ درصد نسبت به سال گذشته در همین تاریخ کاهش را نشان می‌دهد.

وی عنوان کرد: در حال حاضر حجم آب مخزن سد مروک ۲۱ میلیون مترمکعب و سد ایوشان ۳۷ میلیون متر مکعب است؛ مابقی سدهای استان نیز به‌ جز سد خان‌آباد که تقریباً ۷ میلیون مترمکعب آب دارد، تقریباً خالی می‌باشند و امکان رهاسازی آب برای زمین‌های پائین دست عملاً وجود ندارد.

لرستان در محاصره خشکسالی قرار دارد و تنش آبی سبب شده تا کشاورزان امسال را هم با نگرانی بگذارنند؛ نگران از اینکه دسترنج‌شان در سایه خشکسالی خشک شود و چیزی عایدشان نشود.

از سویی دیگر برخی کشاورزان سودجو بی‌توجه به وضعیت منابع آب استان، همچنان در تکاپوی کشت محصولات آبدوست هستند؛ کشاورزان مهاجر نیز بی‌اعتنا به این کم‌آبی در شهرستان‌هایی مانند دورود، ازنا، چگنی و ... مشغول کشت محصولات آبدوستی همچون هندوانه هستند و این نشان می‌دهد که نظارت و مدیریت همچنان حلقه‌مفقوده این خطه است.

انتهای خبر/